کتابِ “العبادلة” از آثار ویژه و برگزیدۀ محی الدین ابن عربی است که آن را پس از گذشت سن و سالی، در شهر دمشق، نوشته است و بسیاری از سخنان ناگفته و مهم خود را در این کتاب، از زبان افرادی، بیان کردهاست. افرادی که محیالدین در این کتاب از ایشان نام برده است و سخنانی را به ایشان نسبت داده است، نمادیناند و چنین افرادی وجودِ خارجی نداشتهاند. محیالدین از این رو از این نامهای نمادین استفاده کرده است که همواره افرادِ سطحینگرِ فراوانی بودهاند که تحمّل سخنان محقّقانه و ژرف را نداشتهاند و افرادی همچون عین القضات و سهروردی را کشتهاند. سهروردی در زمان حیات محیالدین، کشته شده است و محیالدین نیز از سوی افراد بسیاری، تکفیر شده است؛ ولی با دفاعیّات و با استناد به برخی نوشتههایش، که موافق با دیدگاه مشهور، سخن گفته است از مرگ، نجات یافته است. بر همین اساس، محی الدین برای اینکه بتواند در این کتاب، سخنان خاصِّ خود را بیان کند، آنها را به افراد و نامهایی نمادین، نسبت میدهد؛ و البته او نشانههایی برای افراد ژرفنگر در این کتاب قرار داده است تا این حقیقت را دریابند. به عنوان نمونه، محی الدین در ذیلِ سخنانی که از ابن عبدالدَّهر نقل میکند به موضوع “دَهر” میپردازد؛ یا در ذیل سخنانی که از ابن عبدالمتکبّر نقل میکند دربارۀ تکبّر و متکبّر سخن میگوید؛ یا در ذیل سخنانی که از ابن عبدالقیّوم نقل میکند دربارۀ قیّومیّت و قیّوم سخن میگوید. ابن عربی سخنان عمیق فراوانی را در کتاب العبادله بیان کرده است که در فصوص الحکم و فتوحات و سایر آثارش نیاورده است؛ و از اینجا، اهمیت این کتاب آشکار می شود؛ و پژوهشگری که بخواهد در آثار و دیدگاههای ابن عربی تحقیق کند، بینیاز از این کتاب نیست.



